# Metody klasyfikacji asortymentu ABC, XYZ i COI

> Klasyfikacja asortymentu ABC, XYZ oraz wskaźnik COI w magazynie. Poznaj wzory matematyczne, przykłady liczbowe i zasady rozmieszczania towarów w WMS.net.

Adres strony: https://magazyn.softwarestudio.com.pl/metody-klasyfikacji-asortymentu-abc-xyz-coi-jak-rozmieszczac-towary-efektywnie/

---

Metody klasyfikacji asortymentu ABC, XYZ i COI pomagają ustalić, które towary są najważniejsze, i zoptymalizować ich rozmieszczenie w magazynie. Skracają trasy kompletacji, ograniczają marnotrawstwo przestrzeni i zwiększają efektywność pracy zespołu.
## Teoretyczne podstawy i przykłady liczbowe klasyfikacji ABC oraz XYZ

Klasyfikacja ABC dzieli asortyment według udziału w obrocie (A - najwyższy, C - najniższy), a XYZ według regularności popytu (X - stały, Z - nieregularny). Połączenie obu daje macierz decyzyjną do rozmieszczania towaru.

| Indeks | Roczna wartość obrotu | Klasa ABC | Zmienność popytu | Klasa XYZ |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| SKU-001 | 820 000 zł | A | niska | X |
| SKU-002 | 540 000 zł | A | średnia | Y |
| SKU-003 | 210 000 zł | B | niska | X |
| SKU-004 | 150 000 zł | B | wysoka | Z |
| SKU-005 | 60 000 zł | C | średnia | Y |
| SKU-006 | 18 000 zł | C | wysoka | Z |

Towary AX (wysoki obrót, stały popyt) lokuje się najbliżej strefy wydań; pozycje CZ - dalej, w strefie wolnego składowania.

## Metodyka rozmieszczania towarów na podstawie wskaźnika COI

Wskaźnik COI (Cube-per-Order Index) to stosunek przestrzeni magazynowej zajmowanej przez towar (S) do częstotliwości jego pobrań (T).

Im niższy współczynnik COI - mała zajętość przy częstych pobraniach - tym bliżej strefy wydań należy umieścić towar. Pozycje o wysokim COI (dużo miejsca, rzadkie pobrania) trafiają w głąb magazynu.

## Instrukcja konfiguracji algorytmów optymalizacji w oprogramowaniu WMS.net

1. Włącz przeliczanie rotacji w module analiz na podstawie historii wydań z bazy SQL Server.
2. Ustal okres analizy (np. kwartał) oraz progi klas ABC i XYZ.
3. Uruchom wyliczenie COI dla pozycji na podstawie zajętości i częstotliwości pobrań.
4. Przypisz strefy składowania do klas (np. AX blisko wydań, CZ w głąb).
5. Zatwierdź sugerowane lokalizacje i wygeneruj zlecenia przesunięć (reslotting).

## Zestawienie metod zarządzania lokalizacją zapasów magazynowych

| Metoda | Kryterium | Zastosowanie |
| --- | --- | --- |
| ABC | Udział w obrocie | Priorytet obsługi i lokalizacji |
| XYZ | Regularność popytu | Planowanie zapasu i uzupełnień |
| COI | Zajętość do częstotliwości pobrań | Odległość od strefy wydań |

## Metody klasyfikacji asortymentu w organizacji magazynu

Dobrze zaplanowane rozmieszczenie towarów w magazynie zaczyna się od ich właściwej klasyfikacji. Metody takie jak ABC, XYZ i COI pozwalają zrozumieć, które produkty mają największe znaczenie operacyjne. Dzięki nim można skrócić trasy kompletacji, zredukować liczbę błędów i zwiększyć efektywność wykorzystania przestrzeni. W praktyce oznacza to szybsze realizacje zamówień i mniejsze koszty operacyjne. Klasyfikacja asortymentu to podstawa nowoczesnego zarządzania logistyką.

### Na czym polega metoda ABC i jak wpływa na rozmieszczenie produktów

Metoda ABC opiera się na analizie wartości sprzedaży, w której liczy się przede wszystkim [rotacja towarów](/rotacja-towarow/). Produkty klasy A generują największy obrót i powinny być składowane najbliżej stref kompletacji. Towary z grupy B mają średnie znaczenie, a produkty klasy C - najmniejsze. Takie podejście pozwala skoncentrować wysiłek na obsłudze najważniejszych pozycji i zminimalizować czas potrzebny na ich pobranie. To proste, ale skuteczne rozwiązanie, które znacząco skraca cykl realizacji zamówień.

### Jak metoda XYZ pomaga planować zapasy w zależności od regularności zużycia

Klasyfikacja XYZ opiera się na przewidywalności zapotrzebowania. Towary typu X mają stabilne zużycie i wysoką przewidywalność, Y - umiarkowaną, a Z - bardzo zmienną. Produkty X warto przechowywać w łatwo dostępnych lokalizacjach, natomiast Z mogą być lokowane dalej, bo ich zapas wymaga częstszego przeglądu. Takie dopasowanie miejsca do popytu nazywa się [warehouse slotting](/warehouse-slotting/). Łączenie tej metody z analizą ABC pozwala tworzyć dokładniejsze strategie rozmieszczenia i utrzymywać optymalny poziom zapasów.

### Dlaczego metoda COI zwiększa efektywność kompletacji

COI, czyli Cost of Inactivity, uwzględnia koszt utrzymywania towaru w magazynie oraz koszt pobrania go przez pracownika. Produkty o najniższym COI warto umieszczać w lokalizacjach, do których dostęp jest najłatwiejszy, bo to one najsilniej skracają [kompletację zleceń](/kompletacja-zlecen/). Ta metoda bierze pod uwagę zarówno wartość towaru, jak i nakład pracy potrzebny do jego obsługi. W rezultacie umożliwia lepsze wykorzystanie zasobów i obniżenie kosztów operacyjnych.

Podsumowując, zastosowanie metod ABC, XYZ i COI pozwala skutecznie planować rozmieszczenie towarów w magazynie. Dzięki nim można skrócić czas operacji, poprawić organizację pracy i lepiej zarządzać przestrzenią. Uzyskane wyniki warto zestawić z poziomami referencyjnymi dla magazynów, jakie publikuje [badanie DC Measures prowadzone przez WERC](https://werc.org/page/ASSESS-DC_Measures).

Studio WMS.net - wizualizacja układu magazynu

Moduł Wizualizacja w sekcji Magazyn Studio WMS.net prezentuje graficzny rzut z góry na układ magazynu z zaznaczonymi regałami, strefami i lokalizacjami składowania. Kolory wskazują poziom zajętości: zielony - lokalizacja wolna, żółty - częściowo zajęta, czerwony - pełna lub zablokowana. Kliknięcie na lokalizację otwiera panel z aktualnym asortymentem i ilościami. Wizualizacja ułatwia zarządzanie przestrzenią, planowanie przesunięć konsolidacyjnych oraz szybkie zlokalizowanie towaru bez konieczności przeglądania list.

## Prawidłowa klasyfikacja asortymentu a efektywność magazynu

Klasyfikacja porządkuje asortyment, ale realną korzyść przynosi dopiero wtedy, gdy wynik analizy przełoży się na [miejsca składowania w magazynie](/miejsca-skladowania/). Poniżej opisujemy, jak przenieść grupy ABC, XYZ i COI na konkretne regały oraz strefy.

### Poprawa organizacji towarów w magazynie

Prawidłowe rozmieszczenie produktów w magazynie to istotny element jego wydajności, warto więc poznać sprawdzone [metody rozmieszczania towarów w magazynie](/metody-rozmieszczania-towarow-w-magazynie/) i wprowadzić je u siebie. Jedną z nich jest metoda ABC. Dzieli ona wszystkie towary na trzy grupy. Każda grupa ma swoje unikalne cechy, co pozwala na optymalizację przestrzeni. Następnie możesz umieścić produkty z grupy A w najlepiej dostępnych miejscach. W ten sposób skrócisz trasy kompletacji i przyspieszysz proces.

Metoda XYZ to kolejne narzędzie, które możesz wykorzystać. Ta metoda skupia się na analizie zmienności popytu. Zatem, produkty z grupy X mają stabilny popyt. Natomiast grupa Y to towary o popycie sezonowym. Na końcu grupa Z to produkty sprzedawane sporadycznie. Stąd możesz lepiej planować zakupy i skuteczniej zarządzać swoimi zapasami.

Istnieje także metoda COI. Ona opiera się na częstości wydań towarów. Z tego powodu, produkty często wydawane umieszcza się w łatwo dostępnych miejscach. W ten sposób praca staje się szybsza. Zatem, te metody pozwalają nam zoptymalizować wykorzystanie przestrzeni i przyspieszyć wszystkie operacje magazynowe. Wszystkie te techniki usprawniają pracę magazynu.

### Automatyzacja magazynowania z WMS i robotami usprawnia logistykę i ogranicza koszty

Coraz więcej firm decyduje się na [automatyzację w magazynie](/automatyzacja-w-magazynie-jak-wms-wspolpracuje-z-robotami-i-innymi-technologiami/), łącząc system WMS z robotami mobilnymi i automatycznymi regałami. To połączenie znacząco skraca czas operacji, zwiększa precyzję i redukuje błędy. Dzięki temu magazyny pracują szybciej i bardziej niezawodnie. WMS steruje całym procesem, a roboty wykonują konkretne zadania, eliminując potrzebę ręcznej obsługi wielu czynności.

#### Dlaczego WMS odgrywa istotną rolę w automatyzacji

System zarządzania magazynem kontroluje wszystkie etapy obiegu towaru - od przyjęcia, przez składowanie, aż po wydanie. WMS integruje się z automatyką magazynową, kierując robotami, układnicami i przenośnikami. Wszystkie dane są aktualizowane na bieżąco, co pozwala błyskawicznie reagować na zmiany i zapewnia pełną kontrolę nad asortymentem. Dzięki temu firmy zyskują większą przewidywalność i bezpieczeństwo operacyjne.

#### Jakie korzyści daje zastosowanie robotów w magazynach

Roboty magazynowe potrafią samodzielnie transportować towary, dostarczać je do stref kompletacji i współpracować z systemami wysokiego składowania. Zamiast wielu pracowników przemieszczających się po hali, wystarczy dobrze zaprogramowana flota robotów. To pozwala oszczędzać czas i zasoby, a roboty pracują bez przerw, co umożliwia realizację zleceń także poza standardowymi godzinami pracy magazynu.

#### Dlaczego automatyczne regały wspierają efektywność magazynowania

[Regały automatyczne](/czy-regaly-automatyczne-to-przyszlosc-logistyki/) pozwalają składować towary w sposób maksymalnie uporządkowany i oszczędzający miejsce. Dzięki integracji z systemem WMS możliwe jest szybkie lokalizowanie i pobieranie produktów. Towary są podawane bezpośrednio do stanowiska kompletacyjnego, co znacznie przyspiesza proces realizacji zamówień. Dodatkowo zminimalizowane zostaje ryzyko uszkodzeń i pomyłek przy ręcznym wybieraniu produktów.

Podsumowując, połączenie WMS, robotów i automatycznych regałów staje się standardem w nowoczesnych magazynach. Automatyzacja nie tylko zwiększa wydajność, ale także pozwala lepiej zarządzać przestrzenią i ograniczyć koszty codziennego działania.

WMS - nowy asortyment dane ewidencyjne

Pierwsza zakładka formularza nowego asortymentu prezentuje dane identyfikacyjne towaru. Nawigacja zakładek po lewej: 1. Dane ewidencyjne, 2. Dane uzupełniające, 3. Inne. Formularz zawiera pola: SKU (generowany automatycznie), Numer Artykułu, Numer SAP, Nazwa, Opis, EAN (z wyszukiwarką), Jednostka miary, Kontrahent, Dostawca, Producent oraz checkbox Aktywne. Każdy artykuł musi posiadać unikalny SKU i przypisaną jednostkę miary.

Studio WMS.net - dashboard operacyjny

Ekran główny Studio WMS.net prezentuje aktualny stan operacji magazynowych w formie trzech wykresów. Dwa wykresy kołowe pokazują rozkład zleceń według statusu (5374 zrealizowanych, 1104 anulowanych, 168 do realizacji, 18 w buforze) oraz strukturę typów dokumentów magazynowych (PZ, WZ, PZB, WZB, ZPZ, ZWZ i inne). Wykres słupkowy prezentuje top 10 kontrahentów z największą liczbą obsługiwanych palet. Menu główne zawiera sekcje NOWY, MAGAZYN, KARTOTEKI i INFORMACJE. Widoczna wersja systemu v2026.1.4.9500.

## Jak skutecznie zaplanować układ regałów w magazynie dla maksymalnej wydajności?

Skuteczne zaplanowanie układu regałów w magazynie ma istotne znaczenie. Taki proces prowadzi do maksymalnej wydajności operacyjnej, optymalnego wykorzystania przestrzeni oraz bezpieczeństwa pracowników. Wdrożenie tych zasad i kroków przyniesie oczekiwane rezultaty.

### Analiza potrzeb magazynu i asortymentu

Najpierw dokładnie przeanalizuj potrzeby magazynu oraz asortyment, bo na tym etapie najłatwiej ustrzec się [najczęstszych błędów przy planowaniu układu regałów](/jak-uniknac-najczestszych-bledow-przy-planowaniu-ukladu-regalow/). Zbadaj, jakie towary będziesz przechowywać, ich rozmiary, rotację oraz częstotliwość obsługi. Weź też pod uwagę dostępną powierzchnię, wysokość magazynu oraz rozmieszczenie wejść, wyjść i ciągów komunikacyjnych.

Następnie podziel magazyn na strefy funkcjonalne. Wyraźnie oznacz strefy przyjęć, magazynowania, kompletacji oraz ekspedycji. Dzięki temu zapewnisz płynny przepływ towarów i zmniejszysz przestoje. Pomoże to również skrócić czas realizacji zamówień.

### Dobór odpowiedniego systemu regałowego

Wybierz system regałowy, który pasuje do rodzaju towarów. Regały paletowe nadają się do dużych i ciężkich ładunków. Regały półkowe najlepiej sprawdzają się przy mniejszych artykułach. W przypadku potrzeby maksymalizacji powierzchni sprawdzi się [magazyn wysokiego składowania](/magazyn-wysokiego-skladowania/) lub regały przesuwne.

Upewnij się, że przejścia i ścieżki transportowe mają odpowiednią szerokość. Korytarze muszą umożliwiać wygodną i bezpieczną obsługę. Zbyt wąskie przejścia ograniczą mobilność, natomiast zbyt szerokie zmarnują cenną przestrzeń. Minimalne wymagania dla dróg komunikacyjnych i składowania materiałów określa [rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu20031691650).

### Schematy układu i bezpieczeństwo pracy

Zastosuj popularne schematy układu regałów. Najczęściej używa się układu rzędowego. Innym rozwiązaniem jest układ blokowy, przydatny przy składowaniu tego samego rodzaju towaru. Układ przelotowy działa, gdy strefa przyjęcia i wydania są po przeciwnych stronach magazynu.

Zapewnij również bezpieczeństwo i ergonomię pracy. Odpowiednie oznaczenia, oświetlenie oraz wyraźnie wytyczone drogi ewakuacyjne i komunikacyjne są niezbędne. To wszystko zwiększa bezpieczeństwo i komfort pracy zespołu.

### Elastyczność układu na przyszłość

Projektuj układ z myślą o przyszłych zmianach. Dobierz rozwiązania, które pozwolą na łatwą modyfikację przestrzeni. Pozwoli to uniknąć kosztownych reorganizacji.

Podsumowując, najlepsze efekty daje indywidualne podejście. Uwzględnij charakterystykę towarów, skalę działalności oraz realne potrzeby logistyczne. Skorzystaj również z symulacji komputerowych lub konsultacji z ekspertami. Wypracuj układ, który spełni wszystkie założenia funkcjonalne i biznesowe.

## Pytania o pracę z systemem WMS

## Baza wiedzy - pojęcia gospodarki magazynowej

Pojęcia opisujące organizację magazynu i przepływ towaru, które warto znać przy optymalizacji procesów.

## Jak sklasyfikować asortyment magazynowy metodą ABC XYZ

1. Eksport danych historycznych wydańZ systemu WMS.net eksportuje się historię wydań stanowiącą podstawę analizy.
2. Obliczenie udziału wartościowego ABCDla każdego towaru liczy się skumulowany udział w obrocie, dzielący asortyment na grupy A, B i C.
3. Przypisanie towarów do grup obrotuTowary trafiają do grup o wysokich, średnich i niskich obrotach według udziału wartościowego.
4. Analiza regularności pobrań XYZBada się regularność pobrań, dzieląc asortyment na grupy X, Y i Z według zmienności popytu.
5. Nałożenie wyników w macierz dziewięciu pólWyniki ABC i XYZ łączy się w macierz dziewięciu pól opisującą każdy towar dwoma wymiarami.
6. Wyznaczenie stref dla grupy AXTowary z grupy AX, o wysokim obrocie i stabilnym popycie, lokuje się w strefie szybkiej zbiórki.
7. Zmiana parametrów lokalizacji w bazie SQLWyznaczone reguły zapisuje się jako parametry stałych lokalizacji w bazie danych SQL.
